اگر بخواهیم کتاب ERG (راهنمای پاسخ اضطراری) را به زبان ساده و در یک نگاه خلاصه کنیم، میتوان گفت این کتاب «اولین کتاب راهنمای امدادگران در مواجهه با مواد خطرناک» است.
این کتاب برای آن طراحی شده که در لحظات پر از استرس و بحرانی (مثل نشت مواد شیمیایی)، در عرض چند ثانیه، حیاتیترین اطلاعات را به تیم پاسخ بدهد تا بداند «چه کار کند» و «از چه چیزی دوری کند».
در اینجا کلیات آن را در ۴ بخش اصلی خلاصه میکنم:
۱. ساختار شناسایی (چطور ماده را پیدا کنیم؟) کتاب ERG بر اساس دو روش اصلی برای پیدا کردن اطلاعات طراحی شده است:
شماره UN (شناسایی عددی): هر ماده خطرناک یک کد ۴ رقمی جهانی دارد (مثل ۱۲۳۰ برای متانول).اگر امدادگر این شماره را روی کانتینر ببیند، مستقیماً به سراغ صفحه مربوطه میرود. نام ماده (شناسایی متنی): اگر شماره را ندید، میتواند نام ماده را در فهرست الفبایی پیدا کند.
۲. سه بخش اصلی عملیاتی (چه کار کنیم؟) وقتی ماده شناسایی شد، کتاب از شما میخواهد از یکی از این سه مسیر بروید: الف) راهنماهای نارنجی (Orange Guides): این مهمترین بخش است. برای هر ماده، یک راهنمای شمارهدار (مثلاً راهنمای ۱۲۷) وجود دارد که دستورالعملهای عملیاتی را میگوید: فاصلهی ایمن چقدر باشد؟ چطور آتش را خاموش کنیم؟ چطور نشت را کنترل کنیم؟ ب) جداول زرد (Yellow Index): فهرستی الفبایی از نام مواد که شماره UN آنها را به شما میدهد. ج) جداول آبی (Blue Index): فهرستی از شمارههای UN که نام مواد را به شما میدهد.
۳. نقشهبرداری و فاصلههای ایمن (کجا باشیم؟) یکی از ویژگیهای کلیدی ERG، ارائه نقشههای تقریبی است که به امدادگر کمک میکند: فاصله ایزولاسیون (Isolation Distance): یعنی در شعاع چند متری نباید کسی حضور داشته باشد. فاصله حفاظت (Protective Action Distance): یعنی تا چه فاصلهای باید شهروندان را تخلیه کرد یا در خانهها پناه داد (به دلیل احتمال رسیدن گاز سمی).
۴. طبقهبندی مواد (ماده از چه نوعی است؟) کتاب مواد را بر اساس نوع خطر دستهبندی میکند تا امدادگر بداند با چه چیزی میجنگد: مواد قابل اشتعال (Explosives/Flammables) مواد سمی و خورنده (Toxic/Corrosive) مواد رادیواکتیو (Radioactive) مواد بیولوژیک (Biological) و...
خلاصه در یک جمله: کتاب ERG ابزاری است که به امدادگر میگوید: «اول شناسایی کن (شماره UN)، بعد فاصله بگیر (ایزولاسیون)، بعد تجهیزات درست بپوش (PPE) و در نهایت طبق دستورالعمل عملیاتی، حادثه را کنترل کن.»
منبع: دانشگاه علوم پزشکی استان لرستان

